De laatste tijd heb ik niet meer zo vaak horen zeggen dat de Nederlandse gezondheidszorg (of economie, of onderwijs, of wat dan ook) internationaal gezien beter was dan waar elders dan ook. Ikzelf ben daarvan sinds het einde van de jaren 1970 steeds minder overtuigd, en terugkijkend ben ik bang dat de goedgelovigheid -en bedriegbaarheid- van de Nederlandse bevolking vanaf de invoering van het Mammoet-onderwijs omgekeerd evenredig is toegenomen met de afname van de kwaliteit van het denkvermogen van diezelfde bevolking. Nogmaals (of nog steeds) terugkijkend heeft Nederland voor het laatst een sociale en verantwoordelijke regering gehad in de jaren 1970, onder Joop den Uyl (die nog streefde naar "Spreiding van macht, kennis en inkomen"). De daarop volgende regeringen veranderden steeds meer in régimes: er was geen plaats voor regeren, maar vooral steeds meer voor het behartigen van de belangen van de Kapitalistische Internationale en voor de carrière van de (on)verantwoordelijke politici.
Naar ik vanmorgen hoorde bij het Radionieuws op een Nederlandse hobbyzender gaat het beoogde kabinet van Rob Jetten meer geld besteden aan moordwapens (onder de schuilnaam "defensie"), en moet het geld daarvoor worden weggehaald bij de zorg en de sociale zekerheid. (Waarom doet de naam van de geplande premier me toch denken aan het werkwoord "jatten"?) De gevolgen van het koloniale oorlogsbeleid van schurkenstaat N° 1 (de Verenigde Staten) worden dus in Nederland ook in de komende jaren weer afgewenteld op de mensen die de geringste draagkracht hebben, de zieken (en arbeidsongeschikten), de ouderen en armen, en uiteraard niet bij de grootgraaiers, want die moeten te vriend worden gehouden, ten behoeve van de toekomstige carrières van de huidige generaties politici. Bij het nieuwsbericht werd (nog?) niet gezegd dat ook het onderwijs niet nóg meer zal worden uitgehold, maar dat zal ongetwijfeld wel gebeuren. Uitholling van het onderwijs levert niet alleen extra geld op voor de Verenigdestaatse fabrikanten van moordwapens, maar zorgt er ook in toenemende mate voor dat het denkvermogen van de Nederlandse bevolking nóg verder beperkt wordt. Dat zal er ook in de toekomst voor blijven zorgen dat het kiespubliek zich bij "democratische" verkiezingen voor hun stemmen blijft baseren op de losse onderbuik-flodders en leugens in de verkiezingscampagnes.
Overigens is dit geen exclusief Nederlands probleem, ik zie hetzelfde verschijnsel ook in de meeste andere "beschaafde" landen.
Huiswerksuggestie: lees How Democracies Die (2018) van Steven Levitsky and Daniel Ziblatt (helaas heb ik hier -nog?- geen Nederlandse vertaling van kunnen vinden), of Dit is Fascisme (2025) van Rosan Smits.
Hopelijk zijn deze boeken ook te vinden bij je plaatstelijke bibliotheek,
(*) Enkele decennia geleden (toen ik nog wel eens naar een radiozender van de Nederlandse publieke omroep luisterde) heb ik dit door een TROS-commentator horen uitspreken als "visuele cirkel", een duidelijke aanwijzing voor de dalende tendens waarover ik het hierboven heb.